บรรณารักษ์ชวนรู้ : “Single Citation Matcher” … ค้นหาตรงใจใน PubMed

ตามปกติเวลาเราหา paper วิชาการ เราก็มักจะเลือกใช้การค้นหาแบบ search มากกว่าแบบ browse ใช่ไหมครับ นั่นคือใช้คำค้นเพื่อหาว่ามีบทความที่ตรงกับที่เราต้องการหรือไม่ จากนั้นก็โหลดมาอ่านกันตามอัธยาศัย ทีนี้ถ้าอยากจะอ่านบทความเพิ่มเติมโดยเฉพาะจาก References ด้านท้ายที่มักจะมีเนื้อหาเชื่อมโยงหรือขยายความรู้ได้อีก เราก็ต้องเอาเจ้า References ที่ว่านี้ไปตามล่าหาต้นฉบับมาอ่าน ซึ่งแบบนี้เราจะใช้วิธีการ Browse จะสะดวกกว่า

วิธีการที่ว่านี้ก็คือการเลือกหาบทความจากรายการวารสาร ปีที่ ฉบับที่ เพราะว่าเรามีข้อมูลบรรณานุกรมครบถ้วนอยู่แล้ว ก็แค่เข้าไปที่เว็บไซต์หรือฐานข้อมูลที่วารสารนั้นๆ อยู่ อาจเลือกจากหน้า E-Journals ที่ทางห้องสมุดทำ list ไว้ให้แล้วก็ได้  (http://stang.sc.mahidol.ac.th/text/ejournal.htm) แต่ว่าฐานข้อมูลหลายฐานเขามีขั้นตอนการค้นหาที่อำนวยความสะดวกให้เรามากขึ้นด้วยนะครับ โดยแค่กรอกข้อมูลของบทความลงไป เช่น ชื่อวารสาร ปีที่ ฉบับที่ เลขหน้า โดยอาจไม่ต้องเสียเวลาพิมพ์ชื่อบทความยาวๆ ลงไปด้วยก็ได้


ขอยกตัวอย่างฐานข้อมูลที่มีข้อมูลมากๆ อย่าง PubMed ก็แล้วกันนะครับ PubMed เป็น free Database นะครับ ที่ว่าฟรีเพราะค้นได้ฟรี แต่หากจะดึงเอา fulltext อันนี้ตัวใครตัวมันครับ เพราะ PubMed จะเชื่อมโยงไปหาบทความนั้นๆ ให้ แต่จะโหลดได้หรือไม่ก็แล้วแต่ว่ามหาวิทยาลัยของเราบอกรับหรือไม่ หรือว่ามันเป็นบทความฟรี หรือ Open Access หรือไม่

ฟังก์ชั่นที่ว่านี้คือ Single Citation Matcher ชื่อบอกตรงตัวแล้วนะครับว่าจะค้นหาบทความที่ตรงกับข้อมูลที่เราระบุ วิธีใช้งานก็เข้าไปที่เว็บ PubMed แล้วเลือกเมนูบริเวณกลางๆ จอ หรือจะเข้าโดยตรงตามนี้เลยก็ได้ครับ http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/citmatch จากนั้นจะปรากฏหน้าจอเป็นช่องว่างให้เรากรอกข้อมูลเท่าที่เรามีลงไปตามรูปเลยครับ

รูปที่ 1 หน้าตาของฟังก์ชั่น Single Citation Matcher

เราสามารถกรอกข้อมูลบรรณานุกรมเท่าที่เรามีอยู่ลงไป ใส่เท่าที่เรามีนะครับ แต่อย่างน้อยก็น่าจะมีชื่อวารสาร ปีที่ เลขหน้า ระบบก็จะค้นหาบทความที่มีข้อมูลตรงกัน บางครั้งถ้าเราใส่แค่ชื่อวารสารและเลขหน้า แบบนี้อาจจะได้ผลลัพธ์มากกว่าหนึ่งนะครับ แต่ถ้าระบุชัดลงไปอีกว่าเป็นปีไหน ก็จะได้แคบลงและเจาะจงมากขึ้น หรือจะใส่ชื่อบทความหรือชื่อผู้แต่งลงไปด้วยก็จะยิ่งชัดเจนขึ้นไปอีก

ตัวอย่างเช่น ลองใส่ชื่อวารสาร ปีที่ และเลขหน้าลงไป แค่สามอย่างนี้ ถ้าข้อมูลตรงกัน เราก็จะได้บทความดังภาพ ซึ่งถ้าเราใส่ข้อมูลผิดหรือข้อมูลที่ได้มาไม่ตรง ระบบก็หาให้ไม่ได้นะครับ ฉะนั้นต้องระมัดระวังให้ดี โดยส่วนมากมักจะเกิดจากการพิมพ์ผิดมากกว่า อีกกรณีหนึ่งคือชื่อวารสารที่อาจจะสับสนหรือจำผิด กรณีนี้ PubMed มีตัวช่วยให้ครับ คือที่ช่องชื่อวารสารจะมี Guide Name ให้เรา โดยเราพิมพ์คำอะไรลงไปนิดหน่อย ระบบจะค้นหารายชื่อในฐานข้อมูลที่ใกล้เคียงกับคำที่เราพิมพ์ลงไปมาแสดงให้เห็น เพื่อเป็นไกด์ให้เรา สะดวกดีไหมล่ะครับ

รูปที่ 2 สมมุติว่าเราลองใส่ข้อมูลลงไปแค่ 3 ช่อง

รูปที่ 3 ผลลัพธ์ของหารค้นหาตามรูปที่ 2
จะได้บทความที่ต้องการตรงกับข้อมูลที่เรากรอกลงไป

รูปที่ 4 ระบบจะแสดงรายชื่อวารสารมาให้เราเลือก
ในกรณีที่เราเกิดจำชื่อเต็มของวารสารไม่ได้

หวังว่าฟังก์ชั่นนี้น่าจะพอช่วยเหลือในการค้นหาบทความได้นะครับ จะช่วยร่นระยะเวลาในการค้นหาได้มากทีเดียว ไม่เพียงแค่ PubMed เท่านั้นนะครับ ฐานอื่นๆ ก็มีระบบนี้ไว้คอยช่วยเหลือเราด้วย เอาไว้คราวหน้าจะมาเล่าสู่กันฟังอีกครั้งครับ

——————————————————————————————————————————
อภิชัย อารยะเจริญชัย
หน่วยบริการสารสนเทศอิเล็กทรอนิกส์ และหน่วยจดหมายเหตุและพิพิธภัณฑ์ฯ
ห้องสมุดสตางค์ มงคลสุข คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล

This entry was posted in บรรณารักษ์ชวนรู้ and tagged , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s