บรรณารักษ์ชวนรู้: ตามล่าหา Impact Factors

lib_knowledgeสำหรับนักวิจัยทั้งหลายคงไม่ต้องอธิบายให้มากความกับเรื่องของ ค่า Impact Factors กันนะครับว่ามันคืออะไร แต่ปัญหาที่พบก็คือหลายท่านยังสงสัยอยู่ว่าเราจะไปค้นหาค่า IF ของวารสารต่างๆ นี้ได้จากที่ไหน แล้วตกลงค่า IF ที่เป็นปีล่าสุดคือปีอะไรกันแน่ ทำไมไม่ตรงตามปีปัจจุบันล่ะเนี่ย

เผื่อบางท่านอาจจะยังไม่ทราบหรือน้องๆ นักศึกษาที่เป็นนักวิจัยมือใหม่อาจจะยังไม่คุ้นเคย ค่า Impact Factors มันคืออะไรกันแน่นะ? สั้นๆ เลยก็คือ “จำนวนครั้งโดยเฉลี่ยที่บทความในวารสารฉบับนั้นจะได้รับการอ้างอิงในแต่ะปี” ค่า IF จึงเป็นเครื่องมือชนิดหนึ่งที่ใช้ในการเปรียบเทียบและจัดอันดับวารสาร เพื่อประกอบการพิจารณาบอกรับของห้องสมุด เพื่อให้นักวิจัยได้ใช้คัดเลือกวารสารที่เหมาะสมในการตีพิมพ์ผลงานทางวิชาการ เพื่อใช้ประเมินคุณภาพด้านการวิจัยของสถาบันการศึกษา โดยพิจารณาจากคุณภาพของบทความที่ตีพิมพ์โดยบรรดานักวิจัยภายในสถาบันนั้นๆ ได้อีกด้วย

สรุปได้ว่า หากผลงานของเราได้ตีพิมพ์ลงในวารสารที่มีค่า IF สูง หมายความว่าโอกาสที่ผลงานของเราจะได้รับการนำไปอ้างอิงก็จะมีโอกาสสูงตามไปด้วย เมื่อเป็นเช่นนี้วารสารที่มีค่า IF สูงๆ จึงมีหลักเกณฑ์พิจารณารับตีพิมพ์ที่เข้มงวดมากเป็นพิเศษ เพราะค่า IF ที่สูง จะบ่งบอกถึงคุณภาพของวารสาร ดังนั้นจึงต้องมีการกลั่นกรองงานวิจัยที่มีคุณภาพเท่านั้นถึงจะได้รับการตีพิมพ์

ท่านที่อยากรู้ว่าเขาคำนวณค่า IF กันยังไง ลองเข้าไปศึกษาได้ตามนี้นะครับ http://stang.sc.mahidol.ac.th/text/if.htm

หลายท่านมีคำถามที่ยังหาข้อสรุปไม่ได้นะครับว่า ตกลงแล้วเจ้าค่า IF มันสามารถตัดสินคุณภาพของวารสารได้จริงๆ ล่ะหรือ? แวดวงวิชาการคงต้องถกเถียงกันอีกนานล่ะครับว่ามันจะยังไงกันแน่ แต่ตอนนี้โดยส่วนใหญ่ยังคงใช้ค่า IF เป็นตัวชี้วัดคุณภาพของวารสารกันอยู่ เราจึงยังต้องทำความคุ้นเคยกับมันเอาไว้ก่อนล่ะครับ ทีนี้ก็มาถึงคำถามที่ว่า แล้วจะไปดูค่า IF ได้จากที่ไหน

สำหรับชาวมหิดลคงจะสะดวกสบายหน่อยนะครับ เพราะมหาวิทยาลัยมหิดล ได้บอกรับเป็นสมาชิกของฐานข้อมูล Journal Citation Reports (JCR) ซึ่งเป็นฐานข้อมูลที่ใช้ในการสืบค้นหาค่า IF แต่ถ้าเป็นบุคคลภายนอกมหิดล หรือใช้อินเทอร์เน็ตนอกเครือข่ายของมหิดล ก็จะไม่สามารถเข้าใช้งานฐานข้อมูลตัวนี้ได้ แต่ไม่ต้องกังวลครับ ยังมีทางออกเสมอ

เริ่มที่ชาวมหิดลกันก่อนนะครับ สามารถใช้งานผ่านเว็บไซต์ของห้องสมุดสตางค์ มงคลสุข ในส่วนของ ดัชนี Impact Factors ในหน้านี้จะแบ่งข้อมูลออกเป็นสามส่วน ส่วนแรกจะเป็น link ไปยังฐานข้อมูล JCR เพื่อสืบค้นค่า IF ปีล่าสุด (A) ส่วนที่สองจะเป็นการค้นหาค่า IF ย้อนหลัง ซึ่งก็แบ่งได้อีกสองส่วนคือ เว็บไซต์ Science Gateway ซึ่งจะให้บริการข้อมูล IF ฟรี แต่ว่าจะไม่ได้ปีล่าสุดนะครับ (B) และอีกส่วนหนึ่งจะเป็นตารางแสดงค่า IF ย้อนหลัง ที่ห้องสมุดสตางค์จัดทำขึ้นเพื่อจะได้ดูกันง่ายๆ โดยมีทั้งเรียงตามลำดับอักษร และเรียงตามค่า IF (C) ส่วนสุดท้ายของหน้านี้คือด้านล่างสุดไล่เรียงลงไป จะเป็นการรวบรวมข้อมูลที่น่าสนใจเกี่ยวกับค่า IF ไม่ว่าจะเป็นวิธีการคำนวณค่า Impact Factors หรือ Citation Analysis บทความวิชาการที่ว่าด้วยเรื่องของค่า IF เป็นต้น

IF1รูปที่ ๑ : หน้าดัชนี Impact Factors ของห้องสมุดสตางค์

IF2รูปที่ ๒ : ตารางแสดงค่า IF ย้อนหลัง จัดทำโดยห้องสมุดสตางค์
แบ่งออกเป็นวารสารสาขา Science (D) และ Social Science (E)

ที่หน้านี้มีข้อแม้อยู่ที่ส่วนของการค้นหาค่า IF ปีล่าสุด (A) และค่า IF ย้อนหลัง (C) ที่เปิดให้ใช้งานผ่านระบบ Intranet ของมหิดลเท่านั้น จะไม่สามารถเปิดดูข้อมูลได้จากภายนอกนะครับ แต่ถ้าหากว่าท่านที่ไม่ใช่เป็นนักศึกษาหรือบุคลากรของมหาวิทยาลัยมหิดล หรือแม้แต่ชาวมหิดลเองก็ตามที่ไม่ค่อยสะดวกในการค้นหา ก็สามารถติดต่อขอดูค่า IF ของวารสารได้ โดยติดต่อมาที่ lisc@mahidol.ac.th หรือที่หมายเลขโทรศัพท์ ๐-๒๒๐๑-๕๗๑๘ ครับ

——————————————————————————————————————————
อภิชัย อารยะเจริญชัย
หน่วยบริการสารสนเทศอิเล็กทรอนิกส์ และหน่วยจดหมายเหตุและพิพิธภัณฑ์ฯ
ห้องสมุดสตางค์ มงคลสุข คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล

Advertisements
This entry was posted in บรรณารักษ์ชวนรู้ and tagged , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s